Parlament Europejski – czym jest i jakie pełni funkcje?
24-05-2009 autor: Redakcja ProPress
Przy okazji wyborów do Parlamentu Europejskiego warto zaznajomić się z historią i funkcjami tej instytucji, będącej dziś bardzo ważnym elementem polityki europejskiej, symbolem europejskiej demokracji. Świadomy udział w wyborach, posiadanie wiarygodnych i pełnych informacji na temat kompetencji Parlamentu pomoże nam nie tylko dokonać przemyślanego wyboru kandydata, ale i również – co jest powodem do satysfakcji – udowodnić politykom, że ich obiecanki to przysłowiowe „lanie wody” a ich jedyną motywacji do zasiadania w Parlamencie jest wypłata diety poselskiej.
Krótka historia Parlamentu Europejskiego.
Początki obecnego Parlamentu Europejskiego przewidziane były już już w Traktacie Paryskim z 1952 roku. Każda z istniejących Wspólnot Europejskich (EWG, EWWiS oraz EURATOM) posiadała swojej zgromadzenie parlamentarne. Po Traktatach Rzymskich, zwanych „założycielskimi” z 1957 roku, dokonano fuzji zgromadzeń i utworzono jedno wspólne gremium – Europejskie Zgromadzenie Parlamentarne z siedzibą w Strasburgu. Obecna nazwa – Parlament Europejski – przyjęta została w 1960 roku (na mocy Jednolitego Aktu Europejskiego) i potwierdzona między innymi w traktacie z Maastricht. Siedzibą cały czas jest Strasburg.
Organizacja Parlamentu Europejskiego
Parlament europejski składa się w wielu jednostek organizacyjnych. Oczywiście najważniejsi są posłowie, bez których sam Parlament nie mógł by istnieć. Bardzo ważnym stanowiskiem jest Przewodniczący Parlamentu Europejskiego, Wybierany jest on spośród deputowany na okres 2,5 roku (czyli na połowę kadencji PE). Przewodniczący reprezentuje PE na zewnątrz (w polityce międzynarodowej), pełni rolę strażnika regulaminu PE, podpisuje wszystkie akty prawne w ramach tzw. współdecyzji. Jego pracę wspomaga 14 wiceprzewodniczących. Równie ważne są komisje parlamentarne specjalizujące się w różnych dziedzinach. Zrzeszeni w nich posłowie pracują nad projektami legislacyjnymi, opracowują sprawozdania.
Funkcje Parlamentu Europejskiego
Do najważniejszych uprawnień PE należy:
- współdecydowanie w procesie legislacyjnym Unii (przyjmuje, zatwierdzam odrzuca akty prawne UE),
- sprawowanie swego rodzaju demokratycznej kontroli nad innymi instytucjami EU (przyjmuje petycje od obywateli, może inicjować komisje śledcze do zbadania określonych kwestii, inicjuje postępowanie przed Trybunałem Sprawiedliwości) o
- raz kompetencje w zakresie budżetu (przyjmuje budżet UE sprawuje kontrolę nad jego wykonaniem).
Wybory do Parlamentu Europejskiego
PE składa się obecnie z 785 posłów, którzy wybierani są we wszystkich Państwach Członkowskich na kadencję 5-letnią w wyborach powszechnych, równych, bezpośrednich, proporcjonalnych i w głosowaniu tajnym.
Czynne prawo wyborcze (prawo do wybierania) posiadają obywatele Państw Członkowskich, którzy ukończyli 18-ty rok życia. Liczba deputowanych wybieranych w danym państwie uzależniona jest od liczby mieszkańców danego kraju.
Posłowie zrzeszeni są we frakcjach politycznych, wśród których najważniejsze są Europejska Partia Ludowa (Chrześcijańscy Demokraci) i Europejscy Demokraci, Grupa Socjalistyczna, Porozumienie Liberałów i Demokratów na rzecz Europy. Frakcje te jako ugrupowania najsilniejsze mają największy wpływ na kształtowanie polityki i legislacji w obrębie PE.
Deputowani za swoją pracę (albo nieróbstwo) otrzymują diety. Po wyborach w czerwcu będzie to suma 7 665 euro uposażenia brutto. Dodatkowo każdy poseł otrzymuje na utrzymanie biura poselskiego i pracowników 4,2 tys euro miesięcznie.
Jak wynika z powyższego tekstu: fajnie jest być posłem. Mimo tego będąc wyborcą warto się zastanowić nad sensem oddania głosu na kandydata marginalnej frakcji parlamentarnej, gdyż taka osoba nie będzie skutecznie reprezentować interesów państwa, regionu czy ugrupowania z którego się wywodzi.
